Interesująca skała – pobrana próbka!
W lipcu 2024 roku łazik Perseverance zbadał bardzo ciekawą skałę nazwaną “Cheyava Falls”. W tej skale zauważono intrygujące “plamy”, które mogły powstać wskutek aktywności prostych form życia.Łazik Mars 2020 Perseverance osiadł na powierzchni Czerwonej Planety 18 lutego 2021 roku. Skomplikowane lądowanie, składające się z kilku etapów, przebiegło prawidłowo – łazik znalazł się w wyznaczonym terenie na nie krateru Jezero, nieopodal dawnej delty rzeki. W czerwcu 2022 roku łazik dotarł do dawnej delty w tym kraterze.
Pod koniec 2023 roku łazik opuścił teren delty i wjechał w kanion, przez który niegdyś prawdopodobnie przepływała duża ilość wody. Kanion otrzymał nazwę “Neretva Vallis”. Ten kanion w swoim wnętrzu prawdopodobnie miał rzekę, która z kolei ukształtowała deltę w kraterze Jezero. Jest to bardzo ważne miejsce do badania przeszłości Marsa – “mokrej Czerwonej Planety”, na której być może także powstało i utrzymało się proste życie.
Wewnątrz “Neretva Vallis” znajduje się obszar nazwany “Bright Angel”. Naukowcu uważają, że może to być obszar ukształtowany przez jedno z ostatnich przepływów ciekłej wody na Marsie.
Skała “Cheyava Falls” – możliwe ślady życia?
W lipcu 2024 roku, podczas jazdy po Neretva Vallis, właśnie w obszarze Bright Angel, łazik Perseverance zbadał skałę, którą nazwano “Cheyava Falls”. Skała okazała się być na tyle interesująca, że pobrano próbkę tej skały do specjalnego zasobnika. W przyszłości ta próbka powinna powrócić na Ziemię w ramach misji Mars Sample Return (MSR).
W skale “Cheyava Falls”, dzięki instrumentowi SHERLOC (Scanning Habitable Environments with Raman & Luminescence for Organics & Chemicals), zauważono obecność związków organicznych. Skała “Cheyava Falls” jest wyjątkowa – dotychczas nie obserwowano podobnej na Marsie.
Ponadto, zauważono właśnie w tej skale po raz pierwszy obecność “plamek” sugerujących, że w dawnej przeszłości w tych miejscach zachodziły reakcje chemiczne – być może takie, z których proste bakterie by mogły czerpać energię do życia. Ponadto skała “Cheyava Falls” zawiera wyraźne ślady obecności przepływu wody.
Skała “Cheyava Falls” ma też w sobie żyłki siarczanu wapnia. Pomiędzy tymi żyłkami znajdują się pasemka ciemniejszej materii, o czerwonawym zabarwieniu. To właśnie tam zauważono “plamki” o średnicy rzędu jednego milimetra. Co ciekawe, każda z tych “plamek” ma dokoła cienką ramkę z ciemniejszego materiału. Instrument PIXL (Planetary Instrument for X-ray Lithochemistry) wykazał, że te ciemniejsze ramki zawierają żelazo oraz fosforany.
W skale “Cheyava Falls” wykryto także kryształy oliwinu. Te kryształy powstają w magmie, czyli w znacznie wyższych temperaturach niż te, w których życie może się utrzymać. Może to sugerować niebiologiczne pochodzenie pobliskich “plamek”, chyba że historia skały “Cheyava Falls” obejmuje wiele epizodów, które nastąpiły na przestrzeni setek milionów lat.
Łazik Perserverance ma w planach wyjazd na krawędź krateru Jezero oraz dalsze badania Neretva Vallis. Czy znajdzie tam podobne skały do “Cheyava Falls”?
Polecamy wątek na Polskim Forum Astronautycznym dotyczący misji Mars 2020.
(NASA)
