Koncepcje misji Artemis IV

Dwie możliwe koncepcje przebiegu misji Artemis IV.

Agencja NASA zaprezentowała dwie koncepcje przebiegu misji Artemis IV. W zależności od użytego lądownika księżycowego, misja Artemis IV będzie mieć inny przebieg.

Kiedy człowiek powróci na Księżyc? W marcu 2019 roku administracja Białego Domu nakreśliła nowy cel dla NASA: powrót człowieka na Księżyc przed końcem 2024 roku. Program został nazwany Artemis. Wcześniej miało dojść do testu rakiety SLS, budowy lądowników księżycowych oraz nowych skafandrów, zdolnych do pracy na powierzchni Srebrnego Globu.

Oczywiście, bardzo ambitny program szybko napotkał na szereg opóźnień. Misja Artemis I (bezzałogowa) została wykonana dopiero w listopadzie/grudniu 2022. Misja Artemis II (załogowa) została wykonana w kwietniu 2026. Misja Artemis III – test lądowników na niskiej orbicie okołoziemskiej – zostanie wykonana w 2027 roku. Powrót człowieka na Srebrny Glob przypadnie na wyprawę Artemis IV.

Jak może wyglądać misja Artemis IV?

Dwudziestego trzeciego października 2026 roku administrator NASA przedstawił dwie koncepcje misji Artemis IV. W zależności od użytego lądownika księżycowego, misja Artemis IV będzie mieć inny przebieg.

W pierwszych misjach księżycowych, w tym w misji Artemis IV, astronauci zostaną wystrzeleni na orbitę za pomocą rakiety SLS na pokładzie pojazdu MCPV Orion. Od tego momentu przebieg misji Artemis IV (oraz wspomnianych kilku pierwszych misji) będzie inny, w zależności czy użyty zostanie lądownik firmy SpaceX, czy też firmy Blue Origin.

Misja Artemis IV z lądownikiem SpaceX

Jeśli misja Artemis IV skorzysta z lądownika Starship firmy SpaceX, wówczas dojdzie do cumowania pojazdu Orion z lądownikiem na wysokiej orbicie okołoziemskiej. Firma SpaceX zamierza przeprowadzić szereg wcześniejszych startów pojazdów Starship, aby zatankować księżycowy Starship (transfer paliwa w przestrzeni kosmicznej). Następnie to właśnie Starship wykona transfer w kierunku Księżyca.

W tej opcji misji Artemis IV (lub kolejnych) być może potrzebne będa pewne modyfikacje pojazdu MPCV Orion, które pozwolą na lot w kierunku Księżyca pod napędem od Starshipa.

Lądownik Starship ma sprowadzić na powierzchnię Księżyca dwóch astronautów na kilka dni. Po zakończeniu prac na Księżycu, Starship wyniesie astronautów na spotkanie z oczekującym na orbicie okołoksiężycowej Orionem, na pokładzie którego astronauci wrócą na Ziemię.

Koncepcja misji księżycowej z wykorzystaniem lądownika firmy SpaceX / Credits – NASA

Misja Artemis IV z lądownikiem Blue Origin

Jeśli misja Artemis IV skorzysta z lądownika firmy Blue Origin, wówczas NASA skorzysta z wersji “Blue Moon Mark 2 Alpha Lander” tego pojazdu. W tej wersji nie planuje się transferu paliwa w przestrzeni kosmicznej – planuje się użycia konfiguracji trójstopniowej. W tej wersji misji astronauci w kapsule MPCV Orion zostaną wysłani w kierunku księżyca i wykonają cumowanie z lądownikiem na polarnej orbicie okołoksiężycowej. Dwójka z czwórki astronautów następnie przejdzie do lądownika i wyląduje w wyznaczonym regionie misji na powierzchni Srebrnego Globu.

Po wykonanej misji lądownik wystartuje z astronautami w kierunku Oriona, na pokładzie którego astronauci powrócą na Ziemię.

Koncepcja misji księżycowej z wykorzystaniem lądownika firmy Blue Origin / Credits – NASA

W obu koncepcjach NASA przewiduje wykonanie po dwa, około dwugodzinne spacery kosmiczne na powierzchni Księżyca. Co ważne, celem tych misji będzie także wykonanie testów nowego skafandra księżycowego (główny wykonawca – firma Axiom Space), nad którym obecnie trwają prace rozwojowe. Skafandry powinny być gotowe przed misją Artemis IV.

W obu koncepcjach w pierwszych misjach prace na powierzchni Księżyca zostaną wykonane tylko przez dwójkę astronautów. Wcześniejsze koncepcje wspominały czasem o pełnej czwórce na powierzchni Srebrnego Globu i pracy MPCV Orion w trybie pełnej autonomii – za wyjątkiem pierwszej załogowej misji księżycowej. Późniejsze misje załogowe na powierzchnię Księżyca mają być bardziej skomplikowane i dłuższe. Jest możliwe, że do tego czasu NASA zrezygnuje z rakiety SLS oraz pojazdu MPCV Orion na rzecz komercyjnych systemów załogowych i rakietowych.

(NASA)