Koniec ery lotów rakiety Ariane 5.
W nocy z 5 na 6 lipca 2023 roku po raz ostatni wystartowała europejska rakieta Ariane 5. To koniec służby Ariane 5 i początek oczekiwania na następcę – Ariane 6.Do startu rakiety Ariane 5 doszło o północy czasu CEST z 5 na 6 lipca 2023 roku. Start nastąpił z z kosmodromu Kourou w Gujanie Francuskiej. Lot przebiegł prawidłowo. Na pokładzie znalazły się dwa satelity:
- Heinrich Hertz dla niemieckiego rządu
- SYRACUSE 4B dla francuskiego ministerstwa obrony
Koniec długiej służby Ariane 5
Pierwszy start Ariane 5 nastąpił 4 czerwca 1996 roku. Co ciekawe, pierwszy start zakończył się niepowodzeniem, a drugi start zakończył się tylko częściowym sukcesem.
Do 2023 roku, do końca służby, Ariane 5 wykonała łącznie 117 startów, z czego 2 zakończyły się pełną porażką, a 3 kolejne – częściowym niepowodzeniem. Z tych 111 startów 82 loty – pomiędzy 9 kwietnia 2003 a 12 grudnia 2017 – były w pełni udane.
Ostatni częściowo nieudany start tej rakiety nastąpił 25 stycznia 2018 roku. Od tego czasu Ariane 5 wykonywała swoje loty z sukcesem.
W latach “zerowych” i “dziesiątych” XXI wieku Ariane 5 była jedną z najpopularniejszych rakiet dla drogich satelitów telekomunikacyjnych. Wraz z coraz większymi kłopotami rosyjskiego sektora kosmicznego i spadającą jakością satelitów Proton, Ariane 5 przez kilka lat cieszyła się dużą popularnością. Jej “sława” zaczęła blednąć jednak w drugiej połowie lat “dziesiątych” XXI wieku, gdy Falcon 9 firmy SpaceX zaczął wykonywać coraz częstsze loty.
Ariane 5 wyniosła w przestrzeń kosmiczną wiele ważnych misji, a wśród nich:
- Kosmiczny teleskop JWST
- Europejskie bezzałogowe pojazdy zaopatrzeniowe ATV
- Sonda Rosetta, która odwiedziła kometę 67P/Czuriumow-Gierasimienko (67P)
- Obserwatoria Herschel i Planck
- Niektóre z satelitów konstelacji Galileo
- Sonda Juice, która właśnie podąża do Jowisza i jego satelitów
Większość startów miała charakter komercyjny. Typowo Ariane 5 wynosiła po dwa duże satelity telekomunikacyjne na orbitę transferową GTO, skąd satelity “o własnych siłach” docierały do orbity geostacjonarnej GEO. Największe ładunki wyniesione przez Ariane 5 to pojazdy ATV (masa startowa przekraczająca 20 ton). Największy ładunek na orbitę GTO został wyniesiony w październiku 2021 roku – dwa satelity i adapter do nich miał łączną masę 11,2 tony.
Ariane 6, ale kiedy?
Następcą Ariane 5 jest konstrukcja o nazwie Ariane 6, rozwijana od 2014 roku. Jej pierwszy start miał się odbyć w 2020 roku (wg planów z 2017 roku), jednak prace nad tą rakietą doświadczyły opóźnień. W maju 2023 roku pojawiły się informacje, że pierwszy start Ariane 6 odbędzie się “raczej” w 2024 roku.
Pojawiają się jednak głosy krytyki, że już w momencie akceptacji Ariane 6 była przestarzałą konstrukcją. W istocie, dziś trudno się spodziewać, by ta rakieta była zdolna do konkurencji z Falconem 9, który sam w sobie jest już używany (i rozwijany) od dekady. Trudno się spodziewać, by Ariane 6 w kolejnych latach stała się popularna. Jest możliwe, że służba następcy Ariane 5 będzie krótka, a Ariane 6 zostanie szybko zastąpiona rakietą z odzyskiwalnym pierwszym stopniem.
(PFA, A-S)
