Kosmiczna kolizja młodego Jowisza

0

Czy młody Jowisz uczestniczył w wielkiej kolizji? Dane z sondy Juno sugerują takie wydarzenie podczas formowania Układu Słonecznego.

Naukowcy z amerykańskiego uniwersytetu Rice oraz chińskiego uniwersytetu Sun Yat-sen wspólnie przeanalizowali dostępne dane naukowe z misji orbitera Juno. Zbadano m.in. pole grawitacyjne Jowisza – wynikiem jest podejrzenie, że jądro tego gazowego giganta jest mniej gęste niż przewidywano.

Aktualnie wiodącą teorią powstania Jowisza jest gęsta skalista lub lodowa planeta, która “zebrała” wokół siebie otoczkę gazową.

Naukowcy uważają, że 4,5 miliarda lat temu w Jowisza uderzył masywny obiekt. Masa tego obiektu to około 10 mas Ziemi. Efektem tego impaktu było “rozerwanie” jądra młodego Jowisza a następnie jego utworzenie na nowo – lecz już o niższej gęstości niż wcześniej.

Czy młody Jowisz uczestniczył w potężnej kolizji? / Credits – Rice University

O wczesnym Układzie Słonecznym wiemy nadal stosunkowo mało. Od stosunkowo niedawna astronomowie podejrzewają, że w tym procesie musiała nastąpić migracja planet, przede wszystkim gazowych gigantów. Według tzw. modelu nicejskiego, który został po raz pierwszy zaprezentowany w 2005 roku, nasz Układ Słoneczny niegdyś był znacznie mniejszy, ale w kilkaset milionów lat po jego formacji nastąpiła migracja planet na dalsze orbity. Wg tego modelu Jowisz uformował się w przestrzeni, gdzie dziś znajduje się orbita Marsa. Efektem późniejszej migracji Jowisza było prawie całkowite zniszczenie Pasa Planetoid.

Co ciekawe, powstają także publikacje sugerujące zupełnie inny wygląd wczesnego Układu Słonecznego. Wedle jednej z nich Jowisz mógł powstać w okolicy dzisiejszej orbity Urana – znacznie dalej niż dzisiaj i jeszcze dalej niż to model nicejski przewiduje. Zamiast powiększać swoją orbitę, Jowisz miałby na przestrzeni około 700 tysięcy lat zmniejszyć swoją orbitę do zbliżonej do dzisiejszej. Badania możliwego wyglądu wczesnego Układu Słonecznego z pewnością zajmą jeszcze wiele lat – a dane z misji takich jak Juno mają dla tych badań duże znaczenie.

Artystyczna wizja sondy Juno w pobliżu Jowisza / Credits: NASA
Artystyczna wizja sondy Juno w pobliżu Jowisza / Credits: NASA

(Rice)

Comments are closed.