Już wiadomo, kiedy nastąpiło maksimum obecnego cyklu słonecznego.
W październiku 2024 nastąpiło maksimum obecnego cyklu słonecznego.Cykl aktywności słonecznej charakteryzuje się odpowiednią “kolejnością” polaryzacji pola magnetycznego obszarów aktywnych. Ta polaryzacja zamienia się w każdym kolejnym cyklu. Podczas 24 cyklu aktywności polaryzacja była następująca: N (północ) za S (południe) dla półkuli północnej i S (południe) za N (północ) na półkuli południowej względem ruchu obrotowego Słońca. W 25 cyklu polaryzacja jest odwrotna.
Piętnastego września 2020 naukowcy NASA ogłosili, że nasza Dzienna Gwiazda weszła już w nowy cykl słoneczny. Ten 25. cykl rozpoczął się w grudniu 2019 – wówczas obserwowano kilka plam słonecznych o polaryzacji z nowego cyklu. Wówczas przyjęte modele rozwoju aktywności słonecznej wskazywały, że maksimum cyklu słonecznego nastąpi w połowie 2025 roku. To maksimum miało mieć aktywność na poziomie zbliżonym do 24. cyklu.
25 cykl – aktywny, choć dość przeciętny
Rzeczywistość okazała się być bardziej “ekscytująca”. Już w maju 2021 aktywność słoneczna wzrastała szybciej niż to wstępne prognozy zakładały. W czerwcu 2023 roku aktywność słoneczna była na wyższym poziomie niż w jakimkolwiek momencie w poprzednim, 24 cyklu słonecznym. Co więcej, tak aktywne Słońce było ostatni raz… 21 lat temu.
Przez kolejne miesiące aktywność słoneczna wzrastała. Notowano coraz więcej rozbłysków klasy M oraz najbardziej energetycznej klasy X. 2024 rok okazał się być bardzo aktywny. W maju 2024 Słońce wyemitowało osiemnaście rozbłysków najbardziej energetycznej klasy X. Trzeciego października 2024 Słońce wyemitowało rozbłysk klasy X9.0 – do kwietnia 2026 był to najsilniejszy rozbłysk w obecnym cyklu – po widocznej z Ziemi stronie naszej Dziennej Gwiazdy. Co więcej, sonda Solar Orbiter zanotowała 14 lipca 2024 rozbłysk klasy około X14, ale po stronie Słońca niewidocznej z Ziemi.
Na Ziemi w 2024 roku obserwowano wiele zórz polarnych, w tym i w Polsce Zorze obserwowano je w wielu miejscach naszej planety m.in. w marcu, sierpniu i w październiku 2024. Wcześniej, przez lata nie było widocznych aż tak rozległych zórz polarnych – być może od 2003 roku lub też 1989 roku.
W 2025 roku nadal notowano rozbłyski klasy X, choć było już ich mniej niż w 2024 roku. Najsilniejszym był rozbłysk klasy X5.1 z 11 listopada 2025.
Na początku 2026 roku aktywność słoneczna pozostawała na wysokim poziomie. Bardzo aktywny okazał się być początek lutego 2026, w którym Słońce wyemitowało w dniach 1 – 4 lutego grupa 4366 wyemitowała osiem rozbłysków klasy X. Najsilniejszym z nich był rozbłysk X8.1 – trzeci pod względem mocy rozbłysk w tym cyklu. Niestety, w marcu 2026 zanotowano pierwsze dni bez plam słonecznych – pierwsze takie wydarzenie od lipca 2022. Przez cały 2023, 2024 i 2025 rok każdego dnia na widocznej z Ziemi tarczy Słońca można było zobaczyć przynajmniej jeden obszar aktywny.
Maksimum aktywności 25 cyklu słonecznego przypadło na październik 2024. Ten cykl był wyraźnie silniejszy od poprzedniego, jednak był wciąż mniej aktywny od wielu cykli z XX wieku.
Co ciekawe, w wielu poprzednich cyklach można było zauważyć wyraźne oddzielne maksima aktywności dla północnej i południowej półkuli Słońca.W przypadku poprzedniego cyklu dystans pomiędzy tymi dwoma maksimami wyniósł około dwa i pół roku. Tym razem – choć zanotowano maksimum aktywności dla północnej półkuli – nie było to bardzo wyróżniające się zachowanie względem półkuli południowej.
Przez najbliższe lata będzie powoli spadać aktywność plamotwórcza naszego Słońca. Minimum cyklu powinno nastąpić około 2031 roku. Wciąż możliwe są silne rozbłyski na Słońcu – podobnie jako to nastąpiło we wrześniu 2017 roku.
Aktywność słoneczna jest komentowana w dziale na Polskim Forum Astronautycznym.
(NASA)
