UHMWPE, czyli spodnie z kosmosu

0

Dzięki misji kosmicznej YES2 i Programowi Transferu Technologii ESA polietylen o ultra wysokiej masie cząsteczkowej znalazł nowe zastosowanie. Francuska firma ESquad połączyła go z normalnymi tkaninami uzyskując materiał świetnie chroniący motocyklistów przed skutkami upadków.

Francuska firma ESquad zaistniała na rynku dzięki skutecznemu połączeniu zaawansowanych technologicznie włókien, opracowanych dla jednej z misji kosmicznych ESA, z tradycyjnym dżinsem. Uzyskano w ten sposób wygodny i estetyczny materiał do produkcji ochraniaczy dla motocyklistów.

Założycielem firmy jest Pierre-Henry Servajean, a do badań nad nowym materiałem skłonił go upadek z motocykla, jakiego doświadczył w 1995 roku. Podobnie jak 75% europejskich motocyklistów miał wtedy na sobie zwykłe jeansy. Zdał sobie sprawę, że dysponował ochroną wszystkich części ciała (hełm, rękawice, kurtka), prócz nóg. Servajean postawił sobie za cel znalezienie tkaniny łączącej komfort użytkowania dżinsu z wytrzymałością i odpornością na ścieranie skór.

Jeansy z Armalithu jako lina holownicza między dwoma Hummerami na pustyni / Credits: ESquadPożądane właściwości mechaniczne ma na przykład Kevlar, jednak jest to materiał “nieoddychający”, nie wygodny w noszeniu w formie tkaniny. Na dodatek kevlar nie jest odporny na działanie światła słonecznego.

Po blisko 10 lat badań Pierre-Henry natrafił na włókno o nazwie Ultra High Molecular Weight Polyethylene (UHMWPE), czyli polietylen o ultra wysokiej masie cząsteczkowej. To najpopularniejsze z tworzyw sztucznych można formować we włókna dwa razy mocniejsze od Kevlaru i 10-100 razy mocniejsze od stali.

Armalith oferuje połączenie estetyki i komfortu dżinsu z wytrzymałością UHMWPE / Credits: ESquadESA wykorzystała UHMWPE w 2007 roku jako element misji YES2, wyniesionej “na barana” satelity Foton-M3. Eksperyment YES2 został opuszczony z satelity Foton na 30 kilometrowej linie, o grubości pół milimetra, wykonanej właśnie z tego materiału.

Dzięki współpracy z francuskim brokerem technologii ESA w ramach Programu Transferu Technologii, firmą Nodal, Servajean stworzył tkaninę nazwaną Armalith. Armalith to włókna UHMWPE, wykorzystane przez ESA, otoczone tradycyjną bawełną, z której wyrabia się jeans. Dzięki temu uzyskano materiał mający zewnętrzne cechy dżinsu, ale dziedziczący wytrzymałość tkwiącego w rdzeniu włókien UHMWPE.

Armalith przeszedł wszelkie testy wytrzymałości i odporności. Dzięki efektownym pokazom wytrzymałości, jak zawieszenie prawie 3 tonowego pojazdu Hummer na parze jeansów wykonanych z Armalithu, czy holowaniu na pustyni samochodów połączonych takimi jeansami, szybko trafił na półki sklepowe w postaci gotowej odzieży ochronnej dla motocyklistów. Dzięki przychylnym recenzjom magazynów odzież ESquad jest obecna w sklepach motocyklowych w całej Europie.

Zainteresowanych Programem Transferu Technologii ESA zachęcamy do udziału w seminarium na ten temat, jakie odbędzie się 20 stycznia 2011 w Warszawie.

W misji YES2, Young Engineers’ Satellite 2, brali udział studenci z Polski, głównie z wydziałów Mechanicznego Energetyki i Lotnictwa oraz Elektroniki i Technik Informacyjnych Politechniki Warszawskiej. Zbudowali oni komorę helową do pomiaru temperatury linki rozwijanej w przestrzeni kosmicznej. Polscy studenci partycypowali też w pisaniu oprogramowania satelity, budowie stacji naziemnej, elementów urządzeń łącznościowych, sterownika silnika krokowego, mechanicznych elementów naziemnych wspomagających misję, konstruowaniu obudowy podzespołów, elementów struktury statku, tworzenia dokumentacji graficznej, oraz budowie makiety wagowej.

Ważący 2700 kg Hummer zawieszony na parze spodni wykonanych z Armalithu / Credits: ESquadUHMWPE był obecny na rynku już wcześniej, głównie pod nazwą handlową Dyneema. Stosowany jest w produkcji lin wspinaczkowych, repsznurów czy kamizelek kuloodpornych.

Źródło: ESA, Wikipedia

Comments are closed.