Copernicus: Rekordowe lipcowe temperatury

Copernicus: Rekordowe lipcowe temperatury powierzchni oceanów na świecie i wyjątkowo upalne, suche warunki sprzyjające pożarom lasów w Europie.

W lipcu 2026 r. długotrwałe upały i susza w Europie Zachodniej doprowadziły do rozprzestrzenienia się i nasilenia ekstremalnych pożarów lasów. W tym miesiącu odnotowano również najwyższą w historii pomiarów temperaturę powierzchni morza (SST) dla lipca na oceanach poza strefami polarnymi. Przyczyniły się do tego częściowo rozwijające się warunki El Niño na równikowym Pacyfiku, jak poinformowała Usługa programu Copernicus w zakresie monitorowania zmian klimatu (C3S), wdrażana przez Europejskie Centrum Prognoz Średnioterminowych (ECMWF).

W lipcu na znacznej części tropikalnego Pacyfiku odnotowano wyjątkowo wysokie jak na ten miesiąc temperatury. Na tym obszarze występują warunki El Niño, które zgodnie z prognozami będą się dalej nasilać w nadchodzących miesiącach. W Europie rekordowo wysokie temperatury powierzchni morza wzdłuż wybrzeża Atlantyku i w zachodniej części Morza Śródziemnego wiązały się z rozległymi silnymi lub ekstremalnymi morskimi falami upałów, które dotknęły społeczności nadbrzeżne i ekosystemy.

W Europie Zachodniej odnotowano najgorętszy w historii pomiarów okres od czerwca do lipca, a w lipcu wystąpiły trzecia i czwarta fala upałów od maja, co złożyło się na wyjątkową serię ekstremalnych upałów tego lata. W znacznej części regionu utrzymywała się i nasilała również rozległa susza obserwowana w maju i czerwcu. We Francji, Hiszpanii, niektórych częściach Niemiec i Wielkiej Brytanii odnotowano wyjątkowo niskie opady i/lub wilgotność gleby.

W regionach dotkniętych suszą przepływy rzek były znacznie niższe niż przeciętnie lub wyjątkowo niskie. Szczególnie dotyczyło to Sekwany, Renu i Dunaju, co wpłynęło na zaopatrzenie w wodę, nawadnianie i produkcję energii w kilku krajach.

W skali globalnej lipiec był ex aequo drugim najcieplejszym lipcem w historii pomiarów, a średnia temperatura powietrza przy powierzchni ziemi była o 1,47°C wyższa od szacowanego poziomu odniesienia z okresu sprzed epoki przemysłowej (średnia z lat 1850–1900).

Samantha Burgess, kierownik ds. strategii klimatycznej w ECMWF: „Lipiec 2026 r. był trzecim z rzędu miesiącem wyjątkowych upałów w Europie Zachodniej, a średnia temperatura dla czerwca i lipca osiągnęła nowy rekord dla tego regionu. Utrzymujące się układy wysokiego ciśnienia zatrzymywały ciepło nad Europą Zachodnią, a ekstremalne temperatury dodatkowo nasilały rozległą suszę. W miarę wysychania gleba traci zdolność do naturalnego chłodzenia, co sprzyja szybszemu gromadzeniu się ciepła. Jest to wyraźny przykład tego, jak zmiana klimatu nasila ekstremalne upały, a upały i susza coraz bardziej wzajemnie się wzmacniają”.

Laurence Rouil, dyrektor programu Copernicus w zakresie monitorowania atmosfery w ECMWF: „W ubiegłym miesiącu w całej Europie Zachodniej odnotowano wyjątkową aktywność pożarów lasów, zarówno pod względem spalonego obszaru, jak i emisji. Zmiana klimatu coraz częściej powoduje występowanie upalnych i suchych warunków sprzyjających rozległym pożarom o dużej intensywności w Europie Południowej, a jednocześnie przyczynia się do wydłużania sezonu pożarowego w kierunku północnym. Większe pożary wytwarzają więcej dymu i wprowadzają go wyżej do atmosfery, dzięki czemu może on przemieszczać się na większe odległości i wpływać na jakość powietrza nie tylko lokalnie, lecz także w całym regionie. Kraje, w których pożary lasów występują stosunkowo rzadko, mogą być coraz bardziej narażone na skutki transportu dymu na duże odległości, nawet jeśli znajdują się tysiące kilometrów od pożarów”.

Lipiec 2026 r. – Najważniejsze informacje dotyczące temperatury powietrza przy powierzchni ziemi i temperatury powierzchni morza

Globalna temperatura powietrza przy powierzchni ziemi

• Lipiec 2026 r. był ex aequo drugim najcieplejszym lipcem* na świecie w zbiorze danych ERA5, na równi z lipcem 2024 r. i za rekordowym lipcem 2023 r.
• Średnia temperatura powietrza przy powierzchni ziemi w tym miesiącu wyniosła 16,90°C, czyli o 0,67°C więcej niż średnia dla lipca w latach 1991–2020 i o 1,47°C więcej niż szacowana średnia z okresu sprzed epoki przemysłowej obejmującego lata 1850–1900.

Temperatura powietrza przy powierzchni ziemi w Europie

• Średnia temperatura na lądzie europejskim w lipcu 2026 r. była jedenastą najwyższą w historii pomiarów dla tego miesiąca i wyniosła 20,49°C, czyli o 0,66°C więcej niż średnia dla lipca w latach 1991–2020. 
• Tę stosunkowo niską pozycję w rankingu można wyjaśnić wyraźnym kontrastem anomalii temperatury między zachodem a wschodem. Temperatury były znacznie wyższe od średniej w Europie Zachodniej, szczególnie we Francji, Hiszpanii, Anglii i Irlandii, lecz niższe od średniej w znacznej części Europy Wschodniej i Skandynawii.
• W Europie Zachodniej wystąpiły trzecia i czwarta fala upałów od maja. Chociaż były one mniej intensywne niż fale upałów w czerwcu, cała seria fal upałów od maja pozostaje wyjątkowa dla tego regionu.
• Średnia temperatura w okresie czerwiec–lipiec w Europie Zachodniej była najwyższa w historii pomiarów i wyniosła 21,62°C, czyli o 2,79°C więcej niż średnia. Przekroczyła tym samym poprzedni rekord z 2022 r., co odzwierciedla wyjątkowe utrzymywanie się upałów od początku lata.

Temperatury powierzchni morza (SST)

• Średnia temperatura powierzchni morza (SST) w oceanach poza strefą polarną (60°S–60°N) w lipcu 2026 r. była najwyższa w historii pomiarów dla tego miesiąca i wyniosła 20,96°C, przekraczając poprzedni rekord dla lipca wynoszący 20,89°C, ustanowiony w 2023 r.
• Temperatury powierzchni morza utrzymywały się na wyjątkowo wysokim poziomie na znacznej części tropikalnego Pacyfiku, gdzie zgodnie z prognozami obecne warunki El Niño będą się dalej nasilać w nadchodzących miesiącach.
• W Europie temperatury powierzchni morza osiągnęły rekordowe wartości dla lipca wzdłuż wybrzeża Atlantyku i w zachodniej części Morza Śródziemnego, co wiązało się z rozległymi silnymi lub ekstremalnymi morskimi falami upałów.

Lipiec 2026 r. – Najważniejsze informacje dotyczące zmiennych hydrologicznych

Europa: obszary, na których panowały warunki suchsze niż przeciętnie 

• W lipcu 2026 r. warunki suchsze niż przeciętnie, obserwowane w czerwcu i częściowo w maju, utrzymywały się i nasilały w znacznej części Europy Zachodniej oraz na rozległych obszarach Europy Środkowej, szczególnie w części Półwyspu Iberyjskiego, Francji, Niemiec, Austrii i na Węgrzech. Wyjątkowo suche warunki panowały w lipcu również w Wielkiej Brytanii, Irlandii, części Islandii oraz w krajach Beneluksu (Belgii, Holandii i Luksemburgu). Agencje krajowe odnotowały wyjątkowe lub rekordowe deficyty opadów i/lub wilgotności gleby we Francji, Hiszpanii, części Niemiec oraz w Wielkiej Brytanii. 
• Wilgotność wierzchniej warstwy gleby w Europie Zachodniej w lipcu 2026 r. była znacznie niższa niż w lipcu 2022 r., kiedy po raz ostatni w Europie Zachodniej wystąpiła poważna susza. 
• Suche warunki zbiegły się z rozległymi falami upałów w znacznej części Europy Zachodniej i sprzyjały wyjątkowej aktywności pożarów lasów w tym regionie, zarówno pod względem spalonego obszaru, jak i emisji.
• Inne obszary, na których panowały warunki suchsze niż przeciętnie, obejmowały część południowej Skandynawii oraz rozległy obszar na wschód od Morza Kaspijskiego.
• W znacznej części regionów dotkniętych suszą przepływy rzek były dużo niższe niż przeciętnie, a na niektórych obszarach wyjątkowo niskie. Szczególnie dotyczyło to Sekwany, Renu i Dunaju. Niskie przepływy zwiększyły presję na zaopatrzenie w wodę i nawadnianie, ekosystemy wodne, transport rzeczny oraz produkcję energii w kilku krajach.

Europa: obszary, na których panowały warunki wilgotniejsze niż przeciętnie

• Z kolei warunki wilgotniejsze niż przeciętnie odnotowano w krajach bałtyckich i Finlandii, w głębi Turcji, Grecji, wschodniej Ukrainie oraz na rozległych obszarach zachodniej Rosji, gdzie wystąpiły lokalne powodzie i związane z nimi szkody.
• Przepływy rzek powyżej średniej występowały jedynie na nielicznych, rozproszonych obszarach północno-wschodniej i południowej Europy.

Regiony pozazwrotnikowe poza Europą

• Poza Europą warunki suchsze niż przeciętnie panowały w części północnej Kanady, środkowych Stanów Zjednoczonych, Maghrebu, części Rogu Afryki, Syberii, południowo-środkowej Azji, w głębi Chin oraz w części Argentyny, Urugwaju i Boliwii.
• Warunki wilgotniejsze niż przeciętnie panowały w części wschodnich Stanów Zjednoczonych i północnego Meksyku, na Alasce i w Kanadzie, we wschodniej Rosji, Afganistanie, na północy subkontynentu indyjskiego, we wschodnich Chinach i Japonii, w Chile oraz południowej Brazylii. Powodzie odnotowano między innymi w Stanach Zjednoczonych, Chile, Brazylii, Afganistanie, Indiach, Pakistanie, Bangladeszu, Chinach i na Tajwanie.

Lipiec 2026 r. – Najważniejsze informacje dotyczące lodu morskiego

• W lipcu 2026 r. zasięg lodu morskiego w Arktyce był szóstym najniższym odnotowanym dla tego miesiąca. Szczególnie małą pokrywę lodu morskiego odnotowano w północnej części Morza Barentsa, w rejonie Svalbardu i Ziemi Franciszka Józefa.
• Zasięg lodu morskiego na Antarktydzie był piątym najniższym odnotowanym dla lipca, a pokrywa lodu morskiego była mniejsza niż przeciętnie w większości sektorów oceanicznych z wyjątkiem Morza Amundsena.

Przypisy

* Lipiec 2026 r. był nieznacznie chłodniejszy od lipca 2024 r. – różnica wyniosła zaledwie 0,01°C. Ze względu na tę niewielką różnicę oba miesiące uznaje się za ex aequo drugie najcieplejsze lipce w historii pomiarów.

(COPERNICUS)