Ciekawa i tajemnicza misja.
S[/dropcapiódmego lutego 2026 roku około godziny 04:58 czasu polskiego z kosmodromu Jiuquan została wystrzelona rakieta nośna CZ-2F/T, która wyniosła na orbitę mały samolot kosmiczny wielokrotnego użytku o nazwie Chongfu Shiyong Shiyan Hangtian Qi.Wariant podstawowy rakiety nośnej CZ-2F służy do wynoszenia załogowych statków kosmicznych Shenzhou.
Siły kosmiczne USA sklasyfikowały wystrzelonego satelitę na orbicie o parametrach 345 x 591 km i nachyleniu do równika wynoszącym 49,99°.
Chińska agencja kosmiczna nie opublikowała dokładnej daty startu, ani nagrania ze startu. Podano jedynie, że eksperymentalny satelita przeprowadzi weryfikację techniczną statku kosmicznego wielokrotnego użytku. Nieznany jest oficjalnie okres czasu, przez jaki mini wahadłowiec pozostanie na orbicie.
Start nastąpił 519 dni po zakończeniu poprzedniej misji, która zakończyła się lądowaniem na lądowisku Lop Nur w Autonomicznym Regionie Sinciang w północno-zachodnich Chinach. Przerwa między misją 1., a misją 2. wynosiła 697 dni, a między misjami 2. i 3. — 220 dni.
Od 2020 roku Chiny po raz czwarty wystrzeliły statek kosmiczny wielokrotnego użytku.
Uważa się, że rozwój statków kosmicznych wielokrotnego użytku może zwiększyć częstotliwość lotów kosmicznych i obniżyć koszty pojedynczej misji i zwiększyć elastyczność operacyjną, Sprzyja to rozszerzeniu możliwości ekspansji i rywalizacji firm oraz państw na niskiej orbicie okołoziemskiej. Poprzednie trzy misje uwalniały na orbicie małego satelitę lub inny obiekt. W drugiej i trzeciej misji główny statek kosmiczny przeprowadzał manewry spotkań i zbliżenia (Rendezvous and Proximity Operations – RPO).
Takie manewry wiążą się z inspekcją satelitów, serwisowaniem na orbicie lub zbliżaniem się do kosmicznych śmieci.
Rakieta nośna Chang Zheng 2F może wynieść nieco ponad ośmiu ton metrycznych na niską orbitę okołoziemską, zatem statek kosmiczny może być nieco podobny pod względem rozmiaru i funkcji do samolotu kosmicznego X-37B należącego do USAF.
Chiński orbiter może być przeznaczony do współpracy z suborbitalnym pierwszym stopniem wielokrotnego użytku. Ten suborbitalny stopień został po raz pierwszy przetestowany w 2021 roku.
Rozwój systemu wpisuje się w szerszy trend Chin dążących do zwiększenia dostępu do przestrzeni kosmicznej i opracowywania rozwiązań wielokrotnego użytku dla lotów kosmicznych. Niedawno testowano pionowy start i lądowanie rakiet Zhuque-3 i Chang Zheng 12A.
Czwartego września 2020 roku Chiny po raz pierwszy wystrzeliły tego typu pojazd. Po 2. dniach eksperymentalny statek kosmiczny wielokrotnego użytku powrócił na Ziemię.
Porównanie z X-37B
Dla porównania X-37B ma masę ok. 5000 kg i obecnie trwa ósmy lot kosmiczny pojazdu tego typu. Obecny rekord lotu kosmicznego amerykańskiego mini-wahadłowca wynosi 908 dni 21 godzin i 8 minut.
Podczas misji OTV-6, około 28.05.2020 roku z X-37B został oddzielony 136 kg satelita FalconSat-8 (USA-300).
Pierwszy start X-37B w ramach misji OTV-1 odbył się 23. kwietnia 2010 roku. Jego powrót na Ziemię nastąpił 3. grudnia 2010 roku po 224 dniach 9 godzinach i 24 minutach. Szósty start X-37B w ramach misji OTV-6 nastąpił 17. maja 2020 roku. Jego powrót na Ziemię nastąpił 12. listopada 2022 roku po 908 dniach 21 godzinach i 8 minutach.
Chiński mini-wahadłowiec CSSHQ (Chongfu Shiyong Shiyan Hangtian Qi), wystrzelony 14. grudnia 2023 po raz trzeci, powrócił na Ziemię 6 września 2024 roku po 266 dniach i 10 godzinach lotu.
Podkreślenie przez chińską agencję prasową Xinhua rozwoju technologii dla statków kosmicznych wielokrotnego użytku z myślą o pokojowym wykorzystaniu przestrzeni kosmicznej w kontekście rosnącej rywalizacji między głównymi mocarstwami walczącymi o dominację na orbicie wzbudza wątpliwości.
Bardzo ograniczone publicznie szczegóły lotu sprzyjają spekulacjom na temat militarnego rozwoju technologii.
Z powodu ograniczonych informacji nie jest oczywiste czy podczas tych czterech startów był wykorzystywany ten sam egzemplarz samolotu kosmicznego.
W miarę szybkie starty tego samego sprzętu są widziane jako duża zaleta ze względów komercyjnych i strategicznych.
Ten chiński start jest także sygnałem, że zasady gry w kosmosie szybko się zmieniają, a stawką jest rozwój nowych technologii, które określą kolejny etap ery kosmicznej.
(LK, SN, Xinhua, chinadaily, aerotime.aero, evrimagaci.org, Reuters)
