Konsultacje na temat zmiany ustawy o POLSA

4

Opublikowano dokument prezentujący różne opinie co do zmian w nowej ustawie o Polskiej Agencji Kosmicznej. Dokument jest podsumowaniem etapu konsultacji społecznych.

Polska Agencja Kosmiczna (PAK, ang. POLSA, POLish Space Agency) powołana została do istnienia 20 października 2014 roku w momencie podpisania przez prezydenta RP, Bronisława Komorowskiego, odpowiedniej ustawy powołującej. Zainicjowanie prac nad powołaniem tej agencji ogłoszono na IV Forum Innowacji w Rzeszowie, czyli 1,5 roku wcześniej.

Początek działalności POLSA

W lutym 2015 ogłoszono, że siedzibą PAK będzie Gdański Park Naukowo-Technologiczny, natomiast w maju 2015 podano do informacji, że to profesor Marek Banaszkiewicz, były dyrektor Centrum Badań Kosmicznych PAN, miał objąć stery agencji przez najbliższe 5 lat. W międzyczasie skompletowano pierwszy skład Rady agencji.

Siedziba POLSA w GPNT / Credits – Stanisław Kosiedowski, CC BY-SA 3.0

Siedziba POLSA w GPNT / Credits – Stanisław Kosiedowski, CC BY-SA 3.0

W 2015 i 2016 roku POLSA rozpisała kilka przetargów na studia wykonalności. Jednym z nich dotyczyło przyszłościowych technik i technologii kosmicznych. Oprócz tego POLSA zawiązała serię umów o współpracy z różnymi innymi agencjami, np z meksykańską agencją kosmiczną (już w kwietniu 2017).

Siódmego października 2016 roku profesor Banaszkiewicz zakończył pracę na stanowisku prezesa Polskiej Agencji Kosmicznej. Choć kadencja profesora Banaszkiewicza miała trwać pięć lat, ówczesna Kancelaria Prezesa Rady Ministrów (KPRM) zadecydowała o zmianach. Niestety, do końca 2017 roku nie wybrano nowego prezesa POLSA, pomimo czterech kolejnych konkursów na to stanowisko. W listopadzie 2017 wydawało się (z nieoficjalnych źródeł), że nowy prezes POLSA zostanie wreszcie wybrany, jednak tak się nie stało. Warto jednak zauważyć, że w tym samym czasie doszło do zmiany na stanowisku Premiera RP, a w styczniu 2018 nastąpiła rekonstrukcja rządu.

Nowa ustawa o Polskiej Agencji Kosmicznej

Logo Polskiej Agencji Kosmicznej / Credits - POLSA

Logo Polskiej Agencji Kosmicznej / Credits – POLSA

Równolegle trwają prace nad nową ustawą o Polskiej Agencji Kosmicznej. Przygotowany przez Ministerstwo Rozwoju od marca 2017 projekt zakłada szereg zmian w zasadach działania agencji. Przede wszystkim, POLSA miałaby podlegać pod ministra rozwoju, a nie bezpośrednio pod Prezesa Rady Ministrów tak, jak to jest obecnie. W uzasadnieniu, ustawodawca zwraca uwagę, że jest to dostosowanie do norm innych krajów europejskich, w których agencje kosmiczne podlegają ministrowi odpowiedzialnemu za politykę kosmiczną, przeważnie gospodarki lub nauki.

Dużą zmianą jest też przeniesienie głównej siedziby z Gdańska do Warszawy. Uzasadniono to potrzebą ścisłej współpracy z ministerstwami i urzędami centralnymi, a także faktem, że większość podmiotów polskiego sektora kosmicznego skupiona jest w województwie mazowieckim. Polskiej Agencji Kosmicznej zostanie również powierzony nadzór nad nowo powstającym Krajowym Rejestrem Obiektów Kosmicznych, który opisuje nowa ustawa przygotowana przez Ministerstwo Rozwoju.

Etap konsultacji społecznych

W styczniu 2018 roku doszło do publikacji raportu z etapu konsultacji społecznych na temat proponowanych zmian w ustawie o POLSA. W konsultacjach społecznych uczestniczyło łącznie kilkanaście osób i podmiotów, zarówno ze strony różnych ministerstw, jak i pozarządowych organizacji, takich jak Związek Pracodawców Sektora Kosmicznego (ZPSK).

Najczęściej komentowaną zmianą jest przeniesienie siedziby POLSA z Gdańska do Warszawy. W tym przypadku większość komentatorów jest zgodna, że to jest dobry ruch, szczególnie, że większość stanowisk pracy (około 65%) agencji znajduje się w Warszawie, zaś około 30% w Gdańsku (pozostałe ok. 5% w Rzeszowie). Z drugiej strony zauważa się, że w Gdańsku doszło do wyraźnego rozwinięcia różnych działalności w sektorze kosmicznym. Oznacza to, że nawet po zmianie siedziby POLSA, w Gdańsku pozostanie oddział tej agencji.

Dużą część komentarzy przywołało “sprawowanie nadzoru nad działalnością kosmiczną polskich podmiotów”. Wg ZPSK ten zapis jest przedwczesny i może prowadzić problemy interpretacyjne. Aktualnie brak definicji takiej działalności, a cześć działań w sektorze kosmicznym dzieje się także w części naziemnej (np. wykorzystanie danych satelitarnych). Ministerstwo Rozwoju zgodziło się z tym komentarzem i postanowiło przenieść tę kwestię do późniejszej ustawy o działalności kosmicznej oraz Krajowym Rejestrze Obiektów Kosmicznych.

Ponadto, różne środowiska komentowały proponowane zasady wyboru prezesa i wiceprezesa POLSA. Ogólnie środowisko kosmiczne proponuje bardziej doświadczone osoby na tych stanowiskach, bliżej związane z tą branżą.

Co ciekawe, dokumencie znalazł się także interesujący zapis: “w trakcie trwania konsultacji międzyresortowych MON nie zgłosił zapotrzebowania na technologie rakietowe”. Czy oznacza to, że MON będzie realizować programy rakietowe we własnym zakresie, bez większego zainteresowania wynikami projektów realizowanych w ramach funduszy Europejskiej Agencji Kosmicznej?

Ustawa o zmianie POLSA prawdopodobnie zostanie przygotowana do prac w Sejmie i Senacie w tym roku. Aktualnie brak konkretnej daty co do dalszych etapów prac nad tą ustawą.

Dokument jest dostępny na stronie Rządowego Procesu Legislacyjnego.

Ważne: artykuł chroniony prawem autorskim, co oznacza że wszelkie prawa, w tym Autorów i Wydawcy są zastrzeżone. Zabronione jest dalsze rozpowszechnianie tego artykułu w jakiejkolwiek formie bez pisemnej zgody ze strony właściciela serwisu Kosmonauta.net – firmy Blue Dot Solutions. Napisz do nas wiadomość z prośbą o wykorzystanie. Niniejsze ograniczenia dotyczą także współpracujących z nami serwisów.

(RPL)

Share.

4 komentarze

  1. “Co ciekawe, dokumencie znalazł się także interesujący zapis: “w trakcie trwania konsultacji międzyresortowych MON nie zgłosił zapotrzebowania na technologie rakietowe”. Czy oznacza to, że MON będzie realizować programy rakietowe we własnym zakresie, bez większego zainteresowania wynikami projektów realizowanych w ramach funduszy Europejskiej Agencji Kosmicznej?” To znaczy cze kupią od amerykańców 😉