Galileo FOC-1 i 2: przyczyna awarii wyjaśniona

1

Na konferencji IAC 2014 w Toronto wyjaśniona zostałą przyczna awarii, w wyniku której pierwsze dwa operacyjne satelity Galileo trafiły na niewłaściwą orbitę.

Rzeczywista i planowana orbita satelitów Galileo 5 i 6, a także satelitów fazy IOV - widok równoleżnikowy

Rzeczywista i planowana orbita satelitów Galileo 5 i 6, a także satelitów fazy IOV – widok równoleżnikowy / Credit: ESA

Start rakiety Sojuz z 22 sierpnia, z pierwszymi dwoma satelitami europejskiego systemu nawigacji satelitarnej Galileo, nie powiódł się w wyniku awarii górnego stopnia Fregat. Przyczyna leżała w wadliwie zamontowanych przewodach doprowadzających ciekły hel i hydrazynę. Oba przewody złączono razem, przez co przewód z ciekłym helem doprowadził do zamarznięcia sąsiadującego z nim przewodu z hydrazyną. Wyniki dochodzenia zostały ogłoszone na Międzynarodowym Kongresie Astronautycznym w Toronto.

Podczas kontroli w zakładach im. Ławoczkina, producenta członów Fregat, okazało się, że nawet co czwarty montowany człon Fregat może posiadać taką wadę montażową. W przypadku innych startów, sięgając nawet 10 lat wstecz, usterka mogła nie wyjść na jaw z uwagi specyfikację misji, np. czas między odpaleniami silnika i długość uruchomień.

Komisja śledcza wezwała więc przedsiębiorstwo Arianespace, operatora rakiet Sojuz startujących z Gujańskiego Centrum Kosmicznego, by lepiej przeprowadzała kontrolę jakości otrzymywanych rakiet.

Oznacz to też, że nieudany start Sojuza jest kolejnym w ostatnich kilku latach rosyjskim niepowodzeniem spowodowanym zaniedbaniami przy produkcji i kontroli jakości.

Komisja Europejska, ESA, i OHB – wytwórca satelitów, dyskutują obecnie, czy wystrzelić kolejne dwa satelity Galileo rakietą Sojuz w grudniu, czy też poczekać do wiosny, i wynieść cztery satelity przy pomocy Ariane 5. Dodatkowym argumentem za zwłoką jest możliwość przeprowadzenia gruntownego sprawdzenia wyniesionych satelitów. Ewentualne usterki wykryte w dwóch pierwszych satelitach można by jeszcze na Ziemi naprawić w kolejnych egzemplarzach. OHB mogłoby też w praktyce sprawdzić jak satelity zachowują się w środowisku podwyższonego promieniowania jonizującego. Nieprawidłowa orbita satelitów FOC-1 i FOC-2 przebiega bowiem przez pasy radiacyjne Van Allena.

(Kosmonauta.net, SN)

 

Przekaż dalej

1 komentarz

  1. “Oznacz to też, że nieudany start Sojuza jest kolejnym w ostatnich kilku latach rosyjskim niepowodzeniem spowodowanym zaniedbaniami przy produkcji i kontroli jakości. ” – błąd w tekście.

    Według raportu FKA problem był w projekcie, produkcja i kontrola jakości przebiegły bez zarzutów.

    Projekt nie określał czy przewody paliwowe mają leżeć osobno czy razem – było to pozostawione w gestii montażysty – i przy normalnych lotach ułożenie kabli obok siebie nie stwarzało zagrożenia zamarznięcia hydrazyny. Wyniesienie satelit Galileo wymaga dłuższej niż zwykle pracy silników (1st burn) co doprowadziło do zamarznięcia paliwa w jednym przewodzie.