Program Ranger (cz. 2)

0

W poprzedniej części wspomniane zostały obie misje Ranger, które odbyły się w ramach pierwszego etapu (Block I) tego bezzałogowego programu księżycowego. W drugim epizodzie przedstawimy więcej szczegółów.

Próbnik Ranger 1 (masa 306,2 kg) został wystrzelony w kosmos za pomocą rakiety nośnej Atlas-Agena B 23 sierpnia 1961 roku o godzinie 10:02 UTC. Plan misji, której celem było przetestowanie systemów automatycznych pojazdu, a także koncepcji pod kątem przyszłych wypraw, zakładał wprowadzenie urządzania na parkingową orbitę wokółziemską, a następnie na zmianie jej parametrów do ok. 60 000 km w perigeum, aż do 1 100 000 km w apogeum.

Początkowo wszystko przebiegało tak, jak zaplanowano – aż do momentu, w którym miał nastąpić restart drugiego stopnia nosiciela – Ageny. Ponowny zapłon nie doszedł do skutku, przez co nie powiodło się umieszczenie próbnika na orbicie docelowej (dane orbity parkingowej, na której się znalazła, to apogeum: 446 km, perigeum: 179 km, inklinacja: 32,9˚ z okresem obiegu: 91 minut). Co prawda Ranger 1 odseparował się od rakiety, jednak misja była już praktycznie stracona, chociaż uzyskano pewne dane naukowe. Tym samym można mówić o częściowym sukcesie. Ponadto udało się przetestować urządzenie od strony czysto technicznej i inżynieryjnej. Pierwsza sonda programu spłonęła w ziemskiej atmosferze 30 sierpnia, tydzień po starcie.

Kompletnym fiaskiem zakończyła się natomiast druga wyprawa programu. Prawie identyczną sondę o nazwie Ranger 2 (masa 304 kg) wysłano 18 listopada 1961 roku. Silniki Atlas-Ageny B ożyły o godzinie 08:09 UTC, ale ponownie zawiódł stopień numer dwa. Awaria jego układu żyroskopowego uniemożliwiła restart członu, przez co nie osiągnięto wysokiej orbity (parkingowa miała parametry – apogeum: 242 km, perigeum: 150 km, inklinacja: 33,3˚ z okresem obiegu ok. 89 minut), zaplanowanej podobnie jak w przypadku pierwszej misji. Ranger 2 odłączył się od Ageny i po wtargnięciu w atmosferę 20 listopada uległ dezintegracji.

Na tym zakończyła się pierwsza faza drugiego amerykańskiego programu księżycowego. Kolejna, Block II, zakładała już wysyłanie pojazdów w stronę Srebrnego Globu, o czym będzie traktowała kolejna część cyklu.

Z etapu Block I przetrwał jednak koncept samego urządzenia. Oto w 1962 roku skonstruowane na ich bazie próbniki Mariner 1 i Mariner 2 były pierwszymi amerykańskimi bezzałogowymi aparatami wystrzelonymi w kierunku innej planety! Celem była Wenus i dotarła do niej tylko druga z tych sond… ale to już inna historia.

 

Pierwsza część cyklu o Programie Ranger: LINK

 

Źródła:

Lunar Impact: A History of Project Ranger

NSSDC Master Catalog

Share.

Comments are closed.