STS-134: trzeci dzień misji, dokowanie do ISS

0

Ten artykuł będzie stale uzupełniany w miarę postępu prac. Zapraszamy do relacji z trzeciego dnia (Flight Day 3 – FD3) misji STS-134. Początek FD3 zaplanowany jest na godzinę 04:56 CEST (18.05.2011). Misję będzie można oglądać na NASA TV. Dodatkowe informacje na temat sposobów jej odbierania znajdują się na końcu tego artykułu.

Godzina 21:16 CEST (18.05.2011)
Dla załogi wahadłowca Endeavour trzeci dzień misji dobiegł już końca. Oficjalnie od 20:56 CEST trwa czas przeznaczony na sen. Tymczasem załodze Stacji ISS do końca dnia pozostało jeszcze ponad 2 godziny czasu. Ta wyjątkowa sytuacja, w której istnieje niezgranie czasu pracy astronautów wahadłowca i Stacji ISS, spowodowana jest zbliżającym się końcem pobytu trzech rezydentów ISS. Do odcumowania rosyjskiego statku Sojuz pozostało zaledwie kilka dni.

Godzina 20:23 CEST (18.05.2011)
Kontrola Misji poinformowała, iż aktywacja ELC-3 przebiegła pomyślnie. Adapter UCCAS zapewnia dostarczenie elektryczności do ładunków oraz odbiór telemetrii.

Godzina 18:59 CEST (18.05.2011)
Wraz z pomyślnym zamocowaniem palety ELC-3 (ExPRESS Logistics Carrier 3) zrealizowane zostało jedno z ważniejszych zadań misji STS-134. Po obu stronach tej palety zamocowanych jest wiele części zamiennych, które będą mogły być wykorzystane w momencie zajścia potrzeby naprawy/wymiany określonego podzespołu. Na ELC-3 znajduje się para anten komunikacyjnych pasma S, wysokociśnieniowy zbiornik tlenu, zapasowe ramię dla manipulatora Dextre, zbiornik amoniaku, podzespoły elektroniczne oraz militarny ładunek eksperymentalny. Na innych adapterach rozmieszczonych na kratownicach ISS znajdują się już inne, dostarczone przez wcześniejsze misje STS-129 i STS-133 palety ELC. Celem gromadzenia takiej ilości sprzętu na zewnątrz Stacji ISS jest jak najlepsze przygotowanie orbitalnego przyczółku ludzi na okres jego intensywnego wykorzystywania (co najmniej do 2020 roku), w momencie gdy najlepsze statki towarowe zbudowane w historii przestaną już latać.

Godzina 18:45 CEST (18.05.2011)
Tymczasem na Ziemi, w hali montażowej VAB w porcie kosmicznym KSC (Floryda), właśnie podniesiono dostarczony w dniu wczorajszym wahadłowiec Atlantis. Niebawem nastąpi zmiana orientacji maszyny do pionu, po czym będzie można zobaczyć przeniesienie do sąsiedniej zatoki serwisowej, gdzie czekają już zbiornik zewnętrzny ET i rakiety pomocnicze SRB na mobilnej platformie MLP. W przeciągu kilku godzin po przeniesieniu dojdzie do operacji łączenia wahadłowca ze zbiornikiem ET. Na żywo operację tę można oglądać tutaj.

Godzina 18:14 CEST (18.05.2011)
Paleta ELC-3 została zainstalowana na adapterze UCCAS (Unpressurized Cargo Carriers Attachment System) na elemencie P3 Stacji.

Godzina 17:44 CEST (18.05.2011)
Poniżej prezentujemy nagranie z momentu przywitania załóg:

{youtube}scyJRlafRgc{/youtube}
Przywitanie załóg – 18.05.2011 / Credits –

Godzina 16:25 CEST (18.05.2011)
Trwają przenosiny palety logistycznej ELC-3.

Godzina 15:10 CEST (18.05.2011)
10 minut temu załoga otrzymała zezwolenie (GO) na podniesienie (unberth) palety ELC-3 z ładowni wahadłowca.

Godzina 14:36 CEST (18.05.2011)
Już niebawem rozpoczną się operacje związane z przeniesieniem palety logistycznej ELC-3 z ładowni na adapter mieszczący się na strukturze kratowniczej Stacji. W dniu wczorajszym paleta będąca jeszcze w ładowni została pochwycona przez manipulator SRMS.

Godzina 14:15 CEST (18.05.2011)
Załoga promu została powitana przez rezydentów Stacji ISS, członków Ekspedycji 27. Ma miejsce tradycyjna ceremonia powitania załóg.

Godzina 13:59 CEST (18.05.2011)
Włazy pomiędzy wahadłowcem a łącznikiem PMA-2 na module Harmony zostały otwarte o godzinie 13:38 CEST.

Godzina 12:51 CEST (18.05.2011)
Kompleks ISS/Endeavour dokonał manewru zmiany orientacji. W jego następstwie prom znajduje się w pozycji tyłem do kierunku lotu, co ma uchronić powłokę termiczną przed uderzeniami mikrometeoroidów czy kosmicznych śmieci.

Godzina 12:38 CEST (18.05.2011)
Pierścień dokujący promu został wciągnięty – tym samym nastąpiło stabilne połączenie ze stacją kosmiczną ISS. Trwają przygotowania do otwarcia włazów, w tym przeprowadzenia testów szczelności.

Godzina 12:16 CEST (18.05.2011)
Dokowanie! Prom Endeavour połączył się ze Stacją. Zaczyna się część wspólna misji STS-134.

Godzina 12:14 CEST (18.05.2011)
Ostatnie centymetry dzielą prom Endeavour i ISS.

Godzina 12:11 CEST (18.05.2011)
Mniej niż 8 metrów do ISS.

Godzina 12:01 CEST (18.05.2011)
Mniej niż 30 metrów.

Godzina 11:51 CEST (18.05.2011)
60 metrów. Endeavour i stacja znajdują się obecnie między Australią a Nową Zelandią.

Godzina 11:47 CEST (18.05.2011)
Dystans między obiektami jest obecnie mniejszy niż 100 metrów.

Godzina 11:42 CEST (18.05.2011)
Astronauci uaktywnili mechanizm dokujący wahadłowca. Endeavour otrzymał zgodę na dokowanie do stacji kosmicznej.

Godzina 11:35 CEST (18.05.2011)
Dystans pomiędzy stacją kosmiczną a promem wynosi ok. 140 metrów. Dokowanie ma nastąpić za 40 minut.

Godzina 11:30 CEST (18.05.2011)
Ostatni w historii manewr RPM wahadłowca Endeavour został zakończony. Wykonane przez członków załogi stacji ISS zdjęcia zostaną przesłane na Ziemię do analizy.

Godzina 11:19 CEST (18.05.2011)
Manewr RPM został zainicjowany. Załoga stacji kosmicznej wykonuje w tym momencie zdjęcia powłoki termicznej promu.

Godzina 11:03 CEST (18.05.2011)
Wykonano ośmiosekundowy manewr (MC-4) w celu zmiany prędkości pojazdu. Wydana została zgoda na przeprowadzenie manewru RPM.

Godzina 11:00 CEST (18.05.2011)
Trzecia korekta kursu (MC-3) nie jest konieczna. Obecne, ostatnie podejście do ISS jest jednocześnie 12. w historii lotów promu Endeavour.

Godzina 10:50 CEST (18.05.2011)
Dystans między stacją ISS a zbliżającym się do niej promem Endeavour wynosi poniżej 4 km.

Godzina 10:35 CEST (18.05.2011)
Kilka minut temu przeprowadzony został manewr MC-2, trwający 5 sekund i zmieniający prędkość promu kosmicznego o nieco ponad 1 km/h. Wcześniej ustalona została komunikacja pomiędzy załogą wahadłowca i Stacji ISS.

Godzina 10:10 CEST (18.05.2011)
Wahadłowiec jest już widoczny ze Stacji ISS jako jasny punkt. Odległość wynosi w tej chwili około 12km. Prędkość zbliżania promu wynosi 16km/h.

Godzina 09:59 CEST (18.05.2011)
Manewr MC-1 zakończony powodzeniem. Wcześniej, o 09:37 CEST nastąpił manewr TI, wykonany za pomocą lewego silnika OMS. Odpalenie trwało 10 sekund i zmieniło prędkość wahadłowca o 9 km/h.

Godzina 07:21 CEST (18.05.2011)
Trwa Flight Day 3, astronauci pracują przy czynnościach związanych z dzisiejszym dokowaniem promu.

Godzina 04:25 CEST (18.05.2011)
Niebawem nastąpi początek trzeciego dnia misji STS-134. O godzinie 04:56 CEST załoga promu Endeavour zostanie obudzona i rozpoczną się przygotowania do operacji podejścia oraz zacumowania do Międzynarodowej Stacji Kosmicznej. Wcześniej przeprowadzony zostanie szereg manewrów, z których jednym z ważniejszych będzie manewr inicjujący podejście (TI), zaplanowany na godzinę 9:37 CEST. Dokowanie, poprzedzone pół godziny wcześniej klimatycznym manewrem RPM, nastąpi o godzinie 12:15 CEST. Otwarcie włazów oraz przywitanie załóg będzie miało miejsce około 13:36-14:36 CEST. Dodatkowo, w czasie trzeciego dnia misji zostanie już przeprowadzona kontrolowana zdalnie pierwsza z operacji rozładunkowych. Z ładowni wahadłowca wyjęta zostanie o 15:16 CEST paleta logistyczna ELC-3 (ExPRESS Logistics Carrier 3). Trzy godziny później operacje związane z tym ładunkiem zostaną zakończone.

W języku polskim dyskusja na temat misji STS-134 toczy się na Polskim Forum Astronautycznym.
O sposobach i programach do oglądania NASA TV można przeczytać pod tym linkiem.

Prom Endeavour w trakcie fazy podejścia do stacji ISS (NASA)

Prom Endeavour w trakcie fazy podejścia do stacji ISS (NASA)

Stacja kosmiczna ISS widoczna z wahadłowca Endeavour (NASA)

Początek manewru RPM (NASA)

Manewr RPM w toku (NASA)

Prom Endeavour coraz bliżej stacji... (NASA)

Prom Endeavour coraz bliżej stacji... (NASA)

Prom Endeavour coraz bliżej stacji... (NASA)

Mechanizm dokujący stacji ISS widoczny w trakcie zbliżania (NASA)

Ostatnie chwile przed dokowaniem (NASA)

Capture confirmed! (NASA)

Widok na prom kosmiczny Endeavour zadokowany do ISS (NASA)

Share.

Comments are closed.