Po pierwszym awaryjnym spacerze

0

Kilkanaście godzin temu zakończył się na ISS pierwszy spacer awaryjny, który trwał ponad osiem godzin. Niestety, nie udało się wykonać wszystkich zaplanowanych prac. Co to znaczy?

Pierwszego sierpnia 2010 roku, około godziny 02:00 CEST miało miejsce zwarcie elektryczne, które zatrzymało jedną z dwóch pomp systemu chłodzenia Międzynarodowej Stacji Kosmicznej. W wyniku tego załoga Stacji musiała wyłączyć pewną część systemów, w tym i część eksperymentów. Jednocześnie przystąpiono do oceny problemu. W ciągu kilkunastu następnych godzin zespół nadzorujący systemy ISS zadecydował, że potrzeba przeprowadzić dwa awaryjne spacery kosmiczne. Sprawa jest bardzo ważna, bo system chłodzenia ma wręcz krytyczne znaczenie dla Stacji.

Pierwotnie planowano wykonanie spacerów w czwartek (05.08.2010) i niedzielę (08.08.2010). Następnie postanowiono opóźnić spacery, by lepiej przygotować listę zadań, sprzęt i procedury. Wpierw planowano, że spacery nastąpią w piątek (06.08.2010) oraz poniedziałek (09.08.2010) a wreszcie spacery wyznaczono na sobotę (07.08.2010) i środę (11.08.2010). Kilkanaście godzin temu zakończył się pierwszy z dwóch awaryjnych spacerów kosmicznych. Niestety, nie udało się wykonać wszystkich zaplanowanych prac.

Pierwotnie planowano, że w trakcie pierwszego spaceru awaryjnego uda się wymontować moduł pompy systemu chłodzenia, przygotować miejsce do przyjęcia zapasowej pompy oraz być może dokonać kilku prac przygotowawczych dla drugiej pompy. Niestety, nie udał się wymontować modułu pompy. Wymontowanie miało rozpocząć się od rozłączenia czterech przewodów dostarczających chłodziwo do systemu pompy (pierwszy obrazek galerii tego artykułu) – począwszy od przewodu M4, poprzez M3, M2 i na końcu M1.

Odłączenie M4 udało się bez większych problemów. Następnie napotkano znaczne trudności przy rozłączeniu M3, przez co zadecydowano o wcześniejszym odłączeniu M1 i M2. Przy kolejnej próbie rozłączenia M3 okazało się, że przewód wciąż zawiera amoniak, który jest niebezpieczną substancją (a jednocześnie bardzo sprawnym chłodziwem). Poniższy film pokazuje przeciek amoniaku, który miał miejsce w trakcie próby odłączenia przewodu M3.

{youtube}q2wZyqMYx4Y{/youtube}
Fragment konferencji prasowej po pierwszym awaryjnym spacerze. Wyciek amoniaku można zobaczyć od 40 sekundy nagrania. / Credits – NASA TV, issmania9

Operację odłączenia przewodu M3 odłożono na drugi spacer awaryjny. Po zabezpieczeniu wraz z pozostałymi złączami astronauci udali się do śluzy Quest, gdzie rozpoczęli proces oczyszczania skafandrów z ewentualnych zanieczyszczeń amoniakiem. Tak  zakończył się pierwszy spacer awaryjny. Nie wykonano wszystkich planowanych czynności na to EVA. W tej chwili trwa ocena wyników tego spaceru na przyszłe czynności związane z wymianą modułu pompy. Wydaje się jednak oczywiste, że operacja wymiany pompy na zapasową zostanie zrealizowana w przynajmniej trzech spacerach awaryjnych (a nie dwóch, jak pierwotnie planowano).

Przykład tego pierwszego awaryjnego spaceru kosmicznego pokazuje jak trudne są prace w skafandrach kosmicznych i jak wiele niewiadomych jest związanych z tymi pracami. Czy podobnie będą wyglądać następne spacery awaryjne? Jest to bardzo prawdopodobne. Następny spacer może nastąpić już w środę, choć możliwe są opóźnienia.

Źródło – Polskie Forum Astronautyczne oraz NASA TV

Schemat położenia przewodów przy pompie obiegu A; czerwonym kolorem zaznaczono kłopotliwe złącze M3 (NASA)Astronauta Wheelock usiłuje odłączyć kłopotliwy przewód M3 od pompy (NASA TV) Wyciek amoniaku ze złącza M3; zielonym kólkiem zaznaczono biały wyciek pod elementem QD oraz unoszący się płatek, który oderwał się od złącza (NASA TV)

Share.

Comments are closed.