STS-131: szesnasty dzień misji, kolejne próby lądowania

0

Ten artykuł będzie stale uzupełniany w miarę postępu prac. Zapraszamy do relacji z szesnastego dnia (Flight Day 16) misji STS-131. Początek FD16 zaplanowany jest na godzinę 05:21 CEST we wtorek (20.04.2010). Dziś powinny nastąpić kolejne próby zakończenia misji. Pierwsze możliwe lądowanie planowane jest na godzinę 13:34 CEST. W poprzednim artykule z tej serii komentowaliśmy piętnasty dzień misji STS-131. Misję można oglądać na NASA TV. Dodatkowe informacje na temat sposobów odbierania NASA TV znajdują się na końcu tego artykułu.

(UDANE LĄDOWANIE! – SZCZEGÓŁY WEWĄTRZ ARTYKUŁU!)

Godzina 16:54 CEST (20.04.2010)
Wszyscy astronauci wyszli już z pojazdu CRV, w którym przebywali od momentu opuszczenia promu. Za chwilę astronauci dokonają tradycyjnego obchodu dookoła promu po czym powiedzą kilka słów do mikrofonu. Na tym kończymy tę relację. Dziękujemy wszystkim za Wasze odwiedziny, komentarze i opinie. W części głównej artykułu prezentujemy nagranie z lądowania promu Discovery, które miało miejsce o godzinie 15:08 CEST.

Godzina 16:02 CEST (20.04.2010)
Blisko godzina upłynęła od lądowania promu Discovery i zakończenia misji STS-131. Astronauci już opuścili prom. Jako ostatni wahadłowiec opuścił dowódca misji – na chwilę przed opuszczeniem przez niego pokładu Discovery nastąpiła ostatnia wymiana zdań z centrum lotu w Houston (JSC). Następna planowana misja promu kosmicznego to STS-132. Start w tej chwili planowany jest na nie wcześniej niż 14 maja 2010. W przestrzeń kosmiczną poleci wtedy wahadłowiec Atlantis.

Godzina 15:34 CEST (20.04.2010)
Trwają czynności post-landing. Odpowiedni zespół poszukują możliwych uszkodzeń (np wycieków) promu, jakie mogły nastąpić w trakcie lądowania – jak na razie nie znaleziono żadnych takich miejsc. Inny zespół w tej chwili odzyskuje spadochron. Do promu podjeżdżają pierwsze pojazdy.

Godzina 15:30 CEST / Credits - NASA TV

Godzina 15:24 CEST (20.04.2010)
Poniżej prezentujemy nagranie z lądowania promu Discovery, które miało miejsce o godzinie 15:08 CEST.

{youtube}7fZo5qoXUbU{/youtube}
Lądowanie promu Discovery z misji STS-131 / Credits – NASA TV, shuttlemania

Godzina 15:10 CEST (20.04.2010)
Wheels stop!
Prom zatrzymał się na pasie lądowym. Zakończyła się misja STS-131, rozpoczynają się czynności post-landing.

Godzina 15:09 CEST (20.04.2010)
Lądowanie! Discovery na Ziemi! Prom jedzie po pasie lądowym. Spadochron rozwinięty!

Discovery tuż przed lądowaniem / Credits - NASA TV

Godzina 15:07 CEST (20.04.2010)
Runway in sight! Discovery blisko lądowania!

Godzina 15:04 CEST (20.04.2010)
4 minut do lądowania. Na obrazach z NASA TV widać już podchodzący prom kosmiczny.

Discovery / Credits - NASA TV

Godzina 15:00 CEST (20.04.2010)
8 minut do lądowania.Wahadłowiec za chwilę będzie już nad Florydą. Nad KSC piękna pogoda.

Godzina 15:00 CEST - widok na KSC / Credits - NASA TV

Godzina 14:57 CEST (20.04.2010)
11 minut do lądowania. Toczyły się przez chwilę rozmowy na temat możliwej zamiany pasa lądowania z 33 na 15. Zdecydowano jednak na pozostanie przy pasie 33.

Godzina 14:51 CEST (20.04.2010)
Na około cztery minuty łączność z wahadłowcem zostanie przerwana, ponieważ jego pozycja względem satelity TDRSS uniemożliwi przekazywanie danych.

Godzina 14:49 CEST (20.04.2010)
Do lądowania na pasie 33 w ośrodku Kennedy Space Center pozostało 20 minut. Prom znajduje się na wysokości około 60 kilometrów.

Godzina 14:42 CEST (20.04.2010)
Wahadłowiec rozpoczyna wykonywanie manewrów, które zwiększą efektywność jego hamowania podczas przejścia przez atmosferę z dużą prędkością. Za około dwie minuty prom znajdzie się nad kontynentem północnoamerykańskim.

Godzina 14:36 CEST (20.04.2010)
Prom Discovery, znajdujący się obecnie nad południowym Pacyfikiem rozpoczyna przelot przez górne warstwy atmosfery, które zaczynają zmniejszać gwałtownie jego prędkość.

Godzina 14:25 CEST (20.04.2010)
Wszystkie generatory APU zostały uruchomione i działają poprawnie, choć do bezpiecznego lądowania wystarcza nawet jedno urządzenie tego typu. Na miejsce lądowania udał się już konwój złołony z pojazdów niezbędnych do obsługi wahadłowca po lądowaniu.

Godzina 14:12 CEST (20.04.2010)
Discovery ustawia się w pozycji umożliwiającej bezpieczne wejście w atmosferę, które nastąpi około godziny 14:36 CEST.

Godzina 14:06 CEST (20.04.2010)
GOOD BURN! Burn zakończony poprawnie. Wahadłowiec Discovery nie ma już możliwości pozostania na orbicie i musi lądować na Ziemi.

Godzina 14:03 CEST (20.04.2010)
Uruchomiono silniki wahadłowca, które będą pracować przez 2 minuty i 57 sekund! Parę minut wcześniej pilot Jim Dutton uruchomił jeden z generatorów APU – konieczny do sterowania wychylanymi hydraulicznie płatami sterowymi. Każdy prom posiada trzy takie generatory, choć do lądowania wystarczy jeden – uruchomienie pozwala na zweryfikowanie czy bezpieczne lądowanie jest możliwe.

Godzina 13:44 CEST (20.04.2010)
GO for deorbit burn! Discovery uzyskał zgodę na uruchomienie silników o godzinie 14:02:59 CEST i lądowanie w Kennedy Space Center około godziny później. W tej chwili prom manewruje, by ustawić się w prawidłowej pozycji pozwalającej na skierowanie ciągu silników w stronę umożliwiającą zmniejszenie prędkości orbitalnej.

Godzina 13:30 CEST (20.04.2010)
Za około 15 minut zapadnie decyzja GO/NO GO dotycząca lądowania w KSC. Pogoda na Florydzie wydaje się poprawiać na tyle, by wydane zostało pozwolenie.

Godzina 13:15 CEST (20.04.2010)
Astronauci dostali zgodę na wypicie dużej ilości płynów, które pomogą im przystosować się z powrotem do grawitacji, bez wystąpienia niepożądanych skutków ubocznych jak zawroty głowy i niskie ciśnienie krwi. Przygotowania przebiegają sprawnie – jedynym problemem może być niesprzyjająca pogoda – przede wszystkim możliwość wystąpienia opadów na krawędzi 45-kilometrowej strefy wokół KSC.

Godzina 13:05 CEST (20.04.2010)
Planowane uruchomienie silników OMS, które zmniejszą prędkość promu pozwalając na jego wejście w atmosferę zostało wyznaczone na godzinę 14:02:59 CEST i powinno potrwać około 177 sekund. Samo lądowanie na Florydzie powinno nastąpić o godzinie 15:08 CEST na pasie 33.

Trajektoria lądowania w KSC przy zejści uz orbity 238, credit: NASA TV

Godzina 12:55 CEST (20.04.2010)
Samolot STA (Shuttle Training Aircraft) pilotowany przez Chrisa Fergusona wystartował w celu zbadania warunków pogodowych w promieniu około 45 kilometrów od miejsca planowanego lądowania w KSC, które pozostaje głównym celem na orbitę 238. Lądowanie w Edwards nie jest na razie rozważane.

Godzina 12:35 CEST (20.04.2010)
Decyzja odnośnie lądowania dla orbity 238 zapadnie za około godzinę. Dla tej orbity są dwie możliwości powrotu: EDW -> manewr deorbitacyjny o 13:56 CEST, lądowanie o godzinie 15:01 CEST oraz KSC -> manewr deorbitacyjny o 14:02 CEST, lądowanie (KSC) o godzinie 15:08 CEST.

Godzina 12:10 CEST (20.04.2010)
Pierwsza próba lądowania odwołana!
Discovery nie wróci na Ziemię podczas orbity 237. Wysiłki teraz się skupią na sprowadzeniu promu podczas orbity 238, w trakcie której lądowanie może nastąpić zarówno w EDW jak i KSC.

Godzina 11:55 CEST (20.04.2010)
Trwają przygotowania do pierwszej próby lądowania. Pogoda nad KSC coraz bardziej się pogarsza i w tej chwili wydaje się, że dojdzie do odwołania lądowania dla pierwszej możliwości powrotu. Decyzja powinna zapaść w ciągu najbliższych 15-20 minut.

Godzina 11:31 CEST (20.04.2010)
Załoga dostała rozkaz picia płynów. Niestety, pogoda na Florydzie zaczyna się pogarszać…

Godzina 10:51 CEST (20.04.2010)
Pogoda na Florydzie wydaje się być dobra na moment lądowania dla pierwszej próby, choć istnieje ryzyko wystąpienia mgieł.

Godzina 10:40 CEST (20.04.2010)
Ładownia promu zamknięta. Nastąpiło również przejście na oprogramowanie OPS-3 (wejście w atmosferę i lądowanie).

Godzina 09:44 CEST (20.04.2010)
Za chwilę możemy spodziewać się zamknięcia drzwi ładowni promu. Prognoza pogody dla pierwszej próby lądowania wydaje się być optymistyczna.

Godzina 09:24 CEST (20.04.2010)
Przebywający obecnie na orbicie prom Discovery wyróżnia się długą i zaszczytną służbą dla NASA. Z okazji przedostatniej misji tego wahadłowca NASA postanowiła przygotować krótkie nagranie przybliżające najważniejsze dokonania Discovery na przestrzeni dwudziestu sześciu lat. Zapraszamy do części głównej artykułu.

{youtube}pF4GMHTZNSI{/youtube}
Prom Discovery / Credits – NASA TV, NASAtelevision

Godzina 08:35 CEST (20.04.2010)
O godzinie 05:21 CEST, zgodnie z planem, nastąpiła pobudka i początek Flight Day 16.

Godzina 02:11 CEST (20.04.2010)
Szanse na dobrą pogodę na Florydzie wynoszą obecnie 80%, opady nie powinny dzisiaj sprawić większego problemu.

Godzina 00:03 CEST (20.04.2010)
W Flight Day 15 misji STS-131 Kontrola Lotu zadecydowała o odwołaniu lądowania z uwagi na złą pogodę na Florydzie. Dziś nastąpią kolejne próby sprowadzenia Discovery na Ziemię.  Łącznie utworzonych dzisiaj będzie pięć możliwości sprowadzenia wahadłowca na Ziemię. Pierwsza z możliwych trajektorii sprowadzi prom na Florydę do Kennedy Space Centre (KSC), gdzie na Discovery czeka pas lądowy Shuttle Landing Facility (SLF), lądowanie tam przewidziane jest na godzinę 13:34 CEST. Ostatnia, piąta możliwa na dziś trajektoria sprowadzi prom do bazy Edwards (EDW) w Kalifornii z lądowaniem o godzinie 18:11 CEST.  Wszystkie dzisiejsze trajektorie szczegółowo opisujemy w części głównej artykułu. Załoga promu Discovery w tej chwili śpi – pobudka przewidziana jest na godzinę 05:21 CEST.

Zapasy na pokładzie promu Discovery są wystarczające do pozostania na orbicie  do środy. Oto szczegółowe informacje na temat dzisiejszych możliwych trajektorii lądowania:

  • Orbita 237: manewr deorbitacyjny o 12:28 CEST, lądowanie (KSC) o godzinie 13:34 CEST.
  • Orbita 238: manewr deorbitacyjny o 13:56 CEST, lądowanie (EDW) o godzinie 15:01 CEST.
  • Orbita 238: manewr deorbitacyjny o 14:02 CEST, lądowanie (KSC) o godzinie 15:08 CEST.
  • Orbita 239: manewr deorbitacyjny o 15:30 CEST, lądowanie (EDW) o godzinie 16:35 CEST.
  • Orbita 240: manewr deorbitacyjny o 17:05 CEST, lądowanie (EDW) o godzinie 18:11 CEST.

    Trajektorie lądowania można znaleźć na stronach NASA pod tym linkiem. W przypadku STS-131 planowane trajektorie schodzenia (dla KSC) przechodzą przez tereny USA, co oznacza, że amatorzy z wielu miejsc w tym kraju sfotografują powracający wahadłowiec.

    NASA preferuje sprowadzenie promu na Florydę, gdyż przyśpiesza to prace przygotowawcze do kolejnej misji. W przypadku promu Discovery kolejną misją jest STS-133 – ostatnia obecnie planowana misja programu STS (choć wciąż możliwe jest przedłużenie programu wahadłowców). Misja STS-133 składać się będzie z komponentów obecnie przebywających na orbicie – promu Discovery oraz modułu logistycznego MPLM Leonardo, który ma być zmodyfikowany tak, by możliwe było pozostawienie modułu na stałe na ISS (stanie się wtedy PMM).

    Więcej informacji na temat misji STS-131 można znaleźć na forum astro4u.net w tym wątku: LINK
    Wątek na forum A-F dotyczący tej misji: LINK
    Wątek na polskojęzycznym forum programu Orbiter: LINK
    Wątek na forum serwisu Astronomia.pl: LINK
    O programach i sposobach oglądania NASA TV można przeczytać pod tym linkiem: LINK

    PS. Serdeczne podziękowania dla Pana Waldemara ze strony Lotów Kosmicznych za wskazanie nieścisłości! Dziękujemy!

    Share.

    Comments are closed.